Η εμπιστοσύνη των μικρομεσαίων στη θετική πορεία της οικονομίας υποχώρησε αισθητά την άνοιξη, μετά την επίθεση ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν.
Σύμφωνα με την τακτική έρευνα της Διεύθυνσης Οικονομικής Ανάλυσης της Εθνικής Τράπεζας μεταξύ 600 μικρομεσαίων επιχειρήσεων, ο Δείκτης Εμπιστοσύνης υποχώρησε στις 4 μονάδες, από 17 μονάδες το προηγούμενο εξάμηνο, προσεγγίζοντας επίπεδα αντίστοιχα εκείνων της ενεργειακής κρίσης του 2022.
«Το σοκ ήταν ισχυρό στο επιχειρηματικό κλίμα, αλλά περιορισμένο στα θεμελιώδη μεγέθη του τομέα» σχολιάζουν οι αναλυτές της τράπεζας, δεδομένου ότι «η έρευνα έγινε τον Απρίλιο, στο δυσμενέστερο σημείο της συγκυρίας». Υπενθυμίζουν ότι το 2022, όταν οι τιμές ενέργειας τελικά υποχώρησαν, υπήρξε άμεση ανάκαμψη του επιχειρηματικού κλίματος. Στη βάση αυτή, εκτιμούν ότι αν η έρευνα είχε διενεργηθεί αντί για τον Απρίλιο, τον Ιούνιο, όταν η τιμή του πετρελαίου είχε επιστρέψει στα 70-80 δολ./βαρέλι, ο δείκτης επιχειρηματικού κλίματος θα είχε επιστρέψει στην προ κρίσης ανοδική του τάση.
Επισημαίνουν, επίσης, ότι αν και το μερίδιο των μικρομεσαίων που δηλώνει ότι στοχεύει σε ανάπτυξη περιορίστηκε στο 50%, έναντι σχεδόν 60% ένα εξάμηνο νωρίτερα, η μετατόπιση «δεν συνοδεύτηκε από στροφή προς στρατηγικές επιβίωσης, αλλά καλύφθηκε σχεδόν εξ ολοκλήρου από αύξηση των στρατηγικών σταθερότητας, παραπέμποντας κυρίως σε αυξημένη επιφυλακτικότητα και όχι σε ουσιαστική αποδυνάμωση της επιχειρησιακής βάσης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων».
Η ανθεκτικότητα αυτή αντανακλά, σύμφωνα πάντα με τους οικονομολόγους της Εθνικής, «την εμπειρία που έχουν αποκτήσει οι επιχειρήσεις στη διαχείριση επαναλαμβανόμενων κρίσεων». Χαρακτηριστικό είναι ότι ενώ στην ενεργειακή κρίση του 2021-2022 το 80% των μικρομεσαίων αναγνώριζε σημαντική επίδραση, το ποσοστό περιορίστηκε σε 50% στη διαταραχή των εφοδιαστικών αλυσίδων λόγω διακοπής διελεύσεων στη Διώρυγα του Σουέζ (2024) και στο 45% τώρα.
«Το εύρημα υποδηλώνει αφενός ότι η συγκεκριμένη διαταραχή αντιμετωπίστηκε ως διαχειρίσιμη, αφετέρου όμως αναδεικνύει τα όρια της τιμολογιακής ευχέρειας των ΜμΕ, καθώς μεγάλο μέρος του τομέα φαίνεται να απορροφά το κόστος προκειμένου να προστατεύσει τη ζήτηση και τις σχέσεις με τους πελάτες» σχολιάζουν οι ερευνητές της Εθνικής.
Στρατηγική επιβίωσης
Εστιάζοντας στη χρηματοοικονομική εικόνα του τομέα, το μερίδιο των επιχειρήσεων που ακολουθούν στρατηγική επιβίωσης διατηρήθηκε σχεδόν αμετάβλητο (13%, από 12% προ εξαμήνου), όταν σε προηγούμενες περιόδους υψηλής πίεσης είχε υπερβεί το 30%. Το ποσοστό των επιχειρήσεων με έντονα προβλήματα ρευστότητας παρέμεινε κοντά σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα (9%), επιβεβαιώνοντας ότι το γεωπολιτικό σοκ είχε περιορισμένο αποτύπωμα στη χρηματοοικονομική υγεία των ΜμΕ. «Η ανθεκτικότητα αυτή αντανακλά, εν μέρει, την εμπειρία που έχουν αποκτήσει οι επιχειρήσεις στη διαχείριση επαναλαμβανόμενων κρίσεων», συμπεραίνουν οι ερευνητές.
Σε κλαδικό επίπεδο, η μεγαλύτερη υποχώρηση της εμπιστοσύνης σημειώθηκε στον κλάδο των κατασκευών (-2 μονάδες, από 21 το προηγούμενο εξάμηνο), όπου πλέον αναπτυξιακή δυναμική αναφέρει το 47% των επιχειρήσεων (από 61%). Ακολουθεί το εμπόριο (-2 μονάδες, από 13), με προσδοκίες πτώσης τόσο στην τρέχουσα όσο και στη μελλοντική ζήτηση. Στη βιομηχανία ο δείκτης εμπιστοσύνης παρέμεινε σε θετικό έδαφος (14 μονάδες, από 26), αλλά το ποσοστό των επιχειρήσεων με αναπτυξιακή κατεύθυνση περιορίστηκε στο 46% (από 67%). Την υψηλότερη ανθεκτικότητα εμφανίζει ο κλάδος των υπηρεσιών, με τον δείκτη εμπιστοσύνης να υποχωρεί στις 10 μονάδες (από 19) και το 52% των επιχειρήσεων να παραμένει σε αναπτυξιακή κατεύθυνση (από 59%)
