Τέσσερα χρόνια μετά την πρωτοφανή ενεργειακή κρίση, η Ευρώπη βρίσκεται ξανά αντιμέτωπη με έντονη αβεβαιότητα ως προς την επάρκεια φυσικού αερίου.
Η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή επαναφέρει τις ανησυχίες για την ασφάλεια του εφοδιασμού, την ίδια στιγμή που τα ευρωπαϊκά αποθέματα φυσικού αερίου καταγράφονται σε ανησυχητικά χαμηλά επίπεδα πριν από την έναρξη της χειμερινής περιόδου.
Σταθερά σε χαμηλά επίπεδα τα αποθέματα φυσικού αερίου
Η θερινή περίοδος αποτελεί παραδοσιακά την ευκαιρία των ευρωπαϊκών χωρών να αναπληρώσουν τις υπόγειες αποθήκες τους εκμεταλλευόμενες τις χαμηλότερες τιμές. Ενώ το μέσο ποσοστό πλήρωσης κατά τους καλοκαιρινούς μήνες κυμαίνεται συνήθως μεταξύ 75% και 80%, τα στοιχεία της Gas Infrastructure Europe δείχνουν ότι σήμερα το επίπεδο βρίσκεται μόλις στο 58%, καταγράφοντας τη χειρότερη επίδοση από το 2021.
Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων. Η Ευρωπαϊκή Ένωση ολοκλήρωσε τον προηγούμενο χειμώνα με χαμηλά αποθέματα, ενώ οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή επηρέασαν άμεσα τις εισαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), ιδίως μέσω των Στενών του Ορμούζ. Παράλληλα, η προσδοκία των αγοραστών για μελλοντική υποχώρηση των τιμών οδήγησε σε καθυστέρηση των αγορών, αποθαρρύνοντας τη δημιουργία αποθεμάτων κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.
Η εκτίμηση της Κομισιόν και οι προειδοποιήσεις των αναλυτών
Από την πλευρά της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διατηρεί καθησυχαστική στάση, τονίζοντας ότι δεν υφίσταται άμεσος κίνδυνος για την ασφάλεια των προμηθειών. Σύμφωνα με εκπρόσωπο των Βρυξελλών, η συνολική ζήτηση στην Ευρώπη έχει μειωθεί κατά 17% σε σύγκριση με τα προ ρωσικής εισβολής επίπεδα, ενώ οι νέες υποδομές εισαγωγής LNG παρέχουν μεγαλύτερη ευελιξία.
Ωστόσο, αναλυτές της αγοράς ενέργειας παραμένουν επιφυλακτικοί. Τονίζουν ότι οι κίνδυνοι παραμένουν υψηλοί λόγω της μειωμένης διαθεσιμότητας φορτίων από τη Μέση Ανατολή, ενώ απρόβλεπτοι παράγοντες, όπως τυχόν τεχνικές βλάβες στη Νορβηγία ή ακραία καιρικά φαινόμενα στις ΗΠΑ, μπορούν να διαταράξουν εκ νέου την αλυσίδα εφοδιασμού.
Πιέσεις στις τιμές και ανταγωνισμός με την Ασία
Η αβεβαιότητα αναμένεται να κρατήσει τις τιμές σε υψηλά επίπεδα για το υπόλοιπο του έτους, με τις εκτιμήσεις να τοποθετούν την ευρωπαϊκή τιμή αναφοράς μεταξύ 55 και 62 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Την κατάσταση επιβαρύνει και ο οξύς ανταγωνισμός με τις ασιατικές αγορές, οι οποίες προσελκύουν σημαντικό μέρος των διαθέσιμων φορτίων προσφέροντας υψηλότερες τιμές. Σε περίπτωση που ο ερχόμενος χειμώνας αποδειχθεί ιδιαίτερα δριμύς, ειδικοί προειδοποιούν ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο λήψης περιοριστικών μέτρων στη χρήση ενέργειας.
