Την τελευταία του πνοή σε ηλικία 89 ετών άφησε ο σπουδαίος ακαδημαϊκός και ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Κωνσταντίνος Τσουκαλάς, αφήνοντας πίσω του μια ανεκτίμητη επιστημονική και συγγραφική παρακαταθήκη.
Ο κορυφαίος Έλληνας κοινωνιολόγος διέγραψε μια λαμπρή ακαδημαϊκή πορεία σε κορυφαία πανεπιστήμια της Ελλάδας και του εξωτερικού, ενώ παράλληλα υπηρέτησε τη δημόσια ζωή από θέσεις ευθύνης, διατελώντας μεταξύ άλλων πρόεδρος του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών και βουλευτής Επικρατείας του ΣΥΡΙΖΑ.
Γεννημένος στην Αθήνα το 1937, με καταγωγή από οικογένεια με βαθιές ρίζες στη νομική και πολιτική ζωή του τόπου, ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς σπούδασε στη Νομική Σχολή Αθηνών. Στη συνέχεια πραγματοποίησε λαμπρές μεταπτυχιακές σπουδές Φιλοσοφίας του Δικαίου και Κοινωνιολογίας στη Χαϊδελβέργη, το Μόναχο, το Παρίσι και το Γέιλ. Το 1974 ανακηρύχθηκε διδάκτορας Γραμμάτων και Ανθρωπιστικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο του Παρισιού.
Μια διεθνής ακαδημαϊκή διαδρομή και πλούσιο δημόσιο έργο
Η ακαδημαϊκή του σταδιοδρομία υπήρξε διεθνής και πολυσχιδής. Δίδαξε ως τακτικός καθηγητής Κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Παρισιού από το 1968 έως το 1985, χρονιά κατά την οποία ανέλαβε την αντίστοιχη έδρα στο Τμήμα Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αθηνών. Παράλληλα, δίδαξε ως επισκέπτης καθηγητής σε εμβληματικά ιδρύματα του εξωτερικού, όπως το Πρίνστον, το Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης και το Πανεπιστήμιο της Πόλης του Μεξικού.
Η προσφορά του στον θεσμικό και πολιτιστικό ιστό της χώρας υπήρξε καθοριστική. Διετέλεσε πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΚΚΕ, πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Κοινωνιολόγων, πρόεδρος του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, καθώς και μέλος της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής. Επιπλέον, ηγήθηκε της ελληνικής αντιπροσωπείας στη Διάσκεψη Κορυφής του ΟΗΕ για την Κοινωνική Ανάπτυξη στα μέσα της δεκαετίας του 1990.
Η καταξίωση στην Ακαδημία Αθηνών και το συγγραφικό του έργο
Η πολυετής επιστημονική του προσφορά επιστεγάστηκε το 2025, όταν εξελέγη τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών. Ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς υπήρξε πολυγραφότατος, αφήνοντας πίσω του εμβληματικά συγγράμματα όπως το «The Greek Tragedy» (1969), τα «Είδωλα πολιτισμού» (1982) και το «Πόλεμος και ειρήνη μετά το τέλος της ιστορίας» (2006). Το πιο πρόσφατο έργο του, με τίτλο «The Greek Revolution. A critical dictionary», κυκλοφόρησε το 2021 από τις εκδόσεις του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ.
