Μπορεί η χρέωση της σακούλας να μην επηρέασε και πολύ την περιβαλλοντική συνείδηση των Ελλήνων, όμως όταν πρόκειται για την λατρεμένη και καθημερινή συνήθεια του καφέ , τα 10 λεπτά του ευρώ φαίνεται να είναι αρκετά για να φέρουν την αλλαγή
Εν έτη 2022 και με την κλιματική αλλαγή να δείχνει με κάθε ευκαιρία στον πλανήτη τα “δόντια” της, η προστασία του περιβάλλοντος και η καλλιέργεια της περιβαλλοντικής συνείδησης έχει γίνει αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας. Από τις κυβερνήσεις και τις μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες μέχρι τις τοπικές επιχειρήσεις και το μικρό μανάβικο της γειτονιάς , γίνονται αξιόλογες προσπάθειες ώστε να “προστατευτεί” ό,τι έχει απομείνει στην μητέρα φύση.
Έχοντας μπει για τα καλά , λοιπόν, στη διαδικασία της “πράσινης μετάβασης” και με πρωταρχικό στόχο την απαλλαγή από τα πλαστικά μιας χρήσης, καίριο βήμα πριν από την καθολική απαγόρευση – αν αυτό μπορέσει να γίνει ποτέ εφικτό – είναι η επιβολή ειδικής εισφοράς, έτσι ώστε έμμεσα να προκύψει ένα “αντικίνητρο”, που θα αποθαρρύνει τους καταναλωτές. Στην Ελλάδα, που η ατομική ευθύνη δεν αποτελεί και από τις πιο ευρέως διαδεδομένες έννοιες, ο νόμος είναι αυτός που αναλαμβάνει να συνετίσει τους πολίτες, για ένα περιβάλλον με λιγότερα πλαστικά.
Με “καπέλο” 10 λεπτών ο καφές σε delivery και take- away
Πιο συγκεκριμένα, από την 1η Ιανουαρίου 2022 έχει τεθεί σε ισχύ ΦΕΚ, σύμφωνα με το οποίο επιβάλλεται εισφορά προστασίας του περιβάλλοντος 10 λεπτά του ευρώ για τα πλαστικά προϊόντα μιας χρήσης που διατίθενται ως συσκευασία των τροφίμων και των ποτών κατά την πώλησή τους, από επιχειρήσεις μαζικής εστίασης και από επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου, οι οποίες πωλούν τρόφιμα και ποτά. Η αύξηση αυτή δεν σχετίζεται με την αλλαγή στην τιμή του καφέ ως πρώτη ύλη, αλλά αφορά τα πλαστικά και χάρτιναποτήρια που διατίθεται στο delivery και στο take away, συμπεριλαμβανομένων και των καπακιών τους.
“Μην βάλεις καπάκι , δεν θέλω”
Αυτά τα τελευταία, δηλαδή τα καπάκια, φαίνεται πως έχουν κάνει την μεγάλη διαφορά , καθώς οι καταναλωτές τα αντιμετωπίζουν ως “βασικούς υπαιτίους” για την αύξηση της τιμής του αγαπημένου τους καφέ και για αυτό τα αποφεύγουν με κάθε τρόπο. Όπως περιγράφει η 25χρονη Παναγιώτα Γκέρτσιου, barista σε γνωστή αλυσίδα καφέ take-away , περίπου 30 με 40 φορές την ημέρα ακούει πλέον την φράση “Μην βάλεις καπάκι, δεν θέλω”. “ Είναι απίστευτο το πως μια χρέωση της τάξης των 10 λεπτών, έχει μειώσει τόσο πολύ την χρήση του πλαστικού, έστω και από τα καπάκια του καφέ. Τις πρώτες μέρες του χρόνου μου έκανε εντύπωση που μου έλεγαν μην βάλεις καπάκι. Πλέον είμαι εγώ αυτή που κάνω την ερώτηση “Καπάκι να βάλω ; ”, χάνοντας φυσικά το μέτρημα για το πόσες φορές την επαναλαμβάνω καθημερινά” λέει αστειευόμενη η νεαρή εργαζόμενη. “ Νομίζω πως είναι η πρώτη φορά που περιβαλλοντικός νόμος φαίνεται να έχει τόσο άμεσα και ορατά αποτελέσματα , ενώ παράλληλα οδηγεί , σχεδόν ασυναίσθητα , τον κόσμο στην υιοθέτηση μιας πιο “πράσινης” καθημερινότητας. Με την σακούλα του σουπερμάρκετ ο Έλληνας δεν είχε “ταραχτεί” και πολύ, όμως όταν πρόκειται για τον καφέ, που πίνεις 2 και 3 φορές την ημέρα αρχίζεις να υπολογίζεις μέχρι και το δεκάλεπτο”. Διαπιστώσεις , που εύκολα μπορούν να χαρακτηριστούν ως δικαιολογημένες, στο κλίμα των ανατιμήσεων και των αυξήσεων στις τιμές των καθημερινών αγαθών, που έχει παρατηρηθεί τους τελευταίους μήνες.
Η αρχή του τέλους για τα πλαστικά ποτήρια- έρχεται η εποχή των επαναχρησιμοποιούμενων
Σύμφωνα με έρευνα του 2018, οι Έλληνες κάνουν τεράστια χρήση σε πλαστικά ποτήρια, άμεσα συνυφασμένη φυσικά με την λατρεία των πολιτών για fredo espresso στο χέρι, ακόμα και τους χειμερινούς μήνες. Μόνο αυτά που χρησιμοποιούνται για τον καθημερινό καφέ ,ανέρχονται στα 300 εκατομμύρια ετησίως! Πολλοί πιστεύουν , ωστόσο , πως ο παραπάνω περιβαλλοντικός φόρος μπορεί να βάλει το λιθαράκι του και στην μείωση του συγκεκριμένου ποσοστού.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η Παναγιώτα “ Όλο και περισσότεροι πελάτες έρχονται με τα δικά τους ποτήρια ή με θερμούς. Συνάδελφοι εκνευρίζονται που και που , όταν πρέπει να σερβίρουν το αφρόγαλα σε κάποιο “δύσκολο” ποτήρι , όμως εγώ πραγματικά χαίρομαι. Γιατί ξέρω πως μια τόσο μικρή αλλαγή στην καθημερινότητά μας, μπορεί να μας εξασφαλίσει ένα καλύτερο μέλλον. Μάλιστα , εγώ προσωπικά , συνηθίζω να προτρέπω και τους γνωστούς πελάτες – πάντοτε φυσικά εν απουσία του αφεντικού- να φέρνουν από το σπίτι το δικό τους επαναχρησιμοποιούμενο ποτήρι, καθώς ο καφές διατηρείτε φρέσκος για πολλή περισσότερη ώρα.”
Όλες αυτές οι παρατηρήσεις αλλά και τα συμπεράσματα που βγαίνουν από τους “στρατιώτες της πρώτης γραμμής”, στην περίπτωσή μας δηλαδή τους barista, αποτελούν αδιαμφισβήτητα αισιόδοξους οιωνούς , καθώς μας θυμίζουν πως η αλλαγή έρχεται από τα μικρά πράγματα και από τον καθένα μας ξεχωριστά . Αρκούν 10 λεπτά του ευρώ και ξαφνικά ο καφές μας δεν χρειάζεται “καπέλο”. Και κάπως έτσι, σίγουρα όχι τόσο ξαφνικά, αλλά με χρόνο , υπομονή και συνέπεια θα μπορούμε να απολαμβάνουμε αυτόν τον καφέ , αναπνέοντας πιο καθαρό αέρα και βλέποντας περισσότερο πράσινο γύρω μας.
