Μια ρωσική «γωνιά» στη Νορβηγία. Αυτό είναι το Μπάρεντσμπουργκ (Barentsburg), μια πόλη εξόρυξης άνθρακα που βρίσκεται στο Σβάλμπαρντ.
Εκεί οι συναλλαγές γίνονται σε ρούβλια, το νερό εμφιαλώνεται στον Βόρειο Καύκασο και φυσικά δεν λείπει ούτε η προτομή του Λένιν.
Γεωπολιτικό πεδίο μάχης
Το Μπάρεντσμπουργκ είναι ο τελευταίος ρωσικός οικισμός, για την εκμετάλλευση των ανθρακωρυχείων της περιοχής, στο νορβηγικό αρχιπέλαγος. Αλλά το κλίμα το τελευταία διάστημα είναι μόνιμα «συννεφιασμένο». Και αυτό δεν οφείλεται στον καιρό αλλά στο γεγονός ότι, σύμφωνα με διεθνείς παρατηρητές, η Μόσχα στοχεύει στον έλεγχο των πόρων της Αρκτικής.
Η Συνθήκη του Σβάλμπαρντ του 1920, η οποία διέπει την Αρκτική, μπορεί να απαγορεύει την εγκατάσταση στρατιωτικών βάσεων στην περιοχή, αλλά κατά γενική ομολογία η περιοχή αποτελεί γεωπολιτικό πεδίο μάχης. Ακόμα κι αν ο άνθρακας δεν αποδίδει πλέον, υπάρχουν ελάχιστες πιθανότητες να εγκαταλειφθεί αυτό που ουσιαστικά λειτουργεί ως ένα φυλάκιο του Κρεμλίνου.
Οι συνθήκες για όσους ζουν εκεί είναι άθλιες. Υπάρχουν ελλείψεις σε τρόφιμα, καύσιμα και χαρτί υγείας. Και υπάρχει πάντα η απειλή που συνιστούν οι πολικές αρκούδες- γι’ αυτό και αρκετοί οπλοφορούν.
Το Μπάρεντσμπουργκ ελέγχεται από την Trust Arktikugol. Πρόκειται για ρωσική κρατική εταιρεία που δραστηριοποιείται όλο και περισσότερο στην περιοχή της Αρκτικής. Όσοι επισκέπτονται την περιοχή καλούνται από την Visit Svalbard να αποφεύγουν τον οικισμό. Μάλιστα η Visit Svalbard έχει αφαιρέσει την πόλη από το τουριστικό μονοπάτι λόγω των δεσμών της Arktikugol με το Κρεμλίνο και τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν, καθώς και λόγω του πολέμου στην Ουκρανία.
«Η Αρκτική είναι ο καθεδρικός ναός της Ρωσίας»
Οι εντάσεις με φόντο την περιοχή κλιμακώνονται. Οι σποραδικές διπλωματικές διαμάχες έχουν δώσει τη θέση τους σε συνεχείς προκλήσεις και αμφισβήτηση των όρων της Συνθήκης του Σβάλμπαρντ, δήλωσε ο Μπαρτ βαν ντερ Βαλ, ερευνητής στο ολλανδικό think tank Ινστιτούτο Clingendael.
«Η Ρωσία αμφισβητεί ολοένα και περισσότερο τη νορβηγική αρχή και πιέζει τα όρια όσων επιτρέπεται νόμιμα να γίνονται στα νησιά», πρόσθεσε, αναφέροντας την περίπτωση όπου η Arktikugol έφερε στον οικισμό ένα όχημα που έμοιαζε με ρωσικό περιπολικό τον Σεπτέμβριο.
Εν τω μεταξύ, κατά τις παρελάσεις για την Ημέρα της Νίκης τον Μάιο του 2023, του 2024 και του 2025 έχουμε δει παραστρατιωτικά σύμβολα και ελικόπτερα να πετούν χαμηλά.
«Ολόκληρη η Αρκτική, τουλάχιστον στην ευρωπαϊκή της πλευρά, έχει υψηλή στρατηγική αξία για τη Ρωσία», πρόσθεσε. «Η Αρκτική είναι ο καθεδρικός ναός της Ρωσίας – κάτι που μπορεί να κατασκευαστεί για να διαρκέσει για γενιές. Για να φυλάξει αυτόν τον πολύτιμο καθεδρικό ναό, η Ρωσία επεκτείνει γρήγορα τη στρατιωτική της παρουσία στην Αρκτική, με το Σβάλμπαρντ να βρίσκεται ακριβώς σε αυτήν την πύλη».
Το Κρεμλίνο διευκολύνει την πρόσβαση των Ρώσων
Παράλληλα, το Κρεμλίνο διευκολύνει την πρόσβαση των Ρώσων στην περιοχή. Τον περασμένο μήνα, το Professor Molchanov, ένα επιβατηγό πλοίο της Αρκτικής, έδεσε στο Μπάρεντσμπουργκ μετά από ένα ταξίδι στη Θάλασσα του Μπάρεντς από το Μούρμανσκ.
Σύμφωνα με ρωσικά δημοσιεύματα, στο πλοίο επέβαιναν ανθρακωρύχοι, οι οικογένειές τους και επιστήμονες της Αρκτικής. Αποπλέοντας απευθείας από το Μούρμανσκ, οι Ρώσοι δεν χρειάστηκε να πετάξουν μέσω Όσλο ή Τρόμσο, και άρα δεν χρειάστηκε να βγάλουν βίζα.
Σε αυτό το σημείο αξίζει να σημειωθεί ότι για φέτος έχουν προγραμματιστεί δέκα ταξίδια με το Professor Molchanov.
Η θέση του Μπάρεντσμπουργκ στον χάρτη της Αρκτικής του Κρεμλίνου είναι αυτή που θα διασφαλίσει την επιβίωσή του, όπως εκτίμησε ο Ματίας Άλμπερτ, καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο του Μπίλεφελντ. «Όταν κοιτάς τον άλλο ρωσικό οικισμό στο αρχιπέλαγος, το Πυραμίντεν, που δεν ήταν μικροσκοπικός, αλλά πλέον ζουν εκεί πολύ λίγοι άνθρωποι, καθώς έκλεισαν το ορυχείο λόγω ατυχήματος και επειδή δεν ήταν κερδοφόρο. Είναι δύσκολο να πούμε αν το Μπάρεντσμπουργκ θα μπορούσε να είχε ακολουθήσει την ίδια κατεύθυνση χωρίς την αυξανόμενη γεωπολιτική σύγκρουση».
Με πλήροφορίες από The Times
