38 C
Thessaloniki
Δευτέρα, 2 Αυγούστου, 2021
Αρχική ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ Αγαθονίκη Τσιλιπάκου: «Τα μουσεία θα πρέπει να επαναπροσδιορίσουν το είδος των παρεχόμενων...

Αγαθονίκη Τσιλιπάκου: «Τα μουσεία θα πρέπει να επαναπροσδιορίσουν το είδος των παρεχόμενων υπηρεσιών τους προς το κοινό»

Τα μουσεία αποτελούν κατά κάποιο τρόπο ένα «παράθυρο» στην ιστορία ενός τόπου. Δεν αποτελούν αποθήκες άψυχων αντικειμένων, αλλά ζωντανούς οργανισμούς που αλληλοεπιδρούν με την κοινωνία, προσφέρουν γνώση της ιστορίας μέσω της μη τυπικής εκπαίδευσης και συμβάλλουν στη διαμόρφωση της πολιτισμικής ταυτότητας μελλοντικών γενεών.

Τον τελευταίο καιρό, εξαιτίας των υγειονομικών συνθηκών που επικρατούν, τα μουσεία στις περισσότερες χώρες του κόσμου παραμένουν κλειστά, προσπαθώντας να βρουν την καλύτερη δυνατή απάντηση σε αυτή τη νέα πρόκληση που αποτελεί η εξ αποστάσεως επικοινωνία με το κοινό τους.

Το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού της Θεσσαλονίκης αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πολιτισμικούς φορείς της πόλης, που από την έναρξη της πανδημίας είχε βρει τον τρόπο μέσω της χρήσης της τεχνολογίας να συνεχίσει την υλοποίηση των πλούσιων εκπαιδευτικών προγραμμάτων του, αλλά και να διοργανώσει διαδικτυακά, εκθέσεις και επιστημονικά συνέδρια.

Η Διευθύντρια του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης, κυρία Αγαθονίκη Τσιλιπάκου, μιλώντας στο thesspress.gr δίνει το στίγμα των δράσεων του μουσείου αυτή την περίοδο αλλά και τις προετοιμασίες που γίνονται για τη νέα χρονιά. Επιπλέον,  σκιαγραφεί την ανάγκη για επαναπροσδορισμό του τρόπου λειτουργίας των μουσείων και τους στόχους του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού σε ένα τέτοιο πλαίσιο.

Πώς και με ποιο τρόπο λειτουργεί αυτή την περίοδο το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης; Υπάρχουν εκθέσεις ή δράσεις που «τρέχουν»  διαδικτυακά;

Όταν το Μουσείο παραμένει κλειστό για το κοινό οι προγραμματισμένες δράσεις μας πραγματοποιούνται εξ αποστάσεως και διαδικτυακά, όταν αυτό είναι εφικτό, προσαρμοσμένες αναλόγως.

Για παράδειγμα, στο νέο  εκπαιδευτικό μας πρόγραμμα «Οι εικόνες και τα μυστικά τους» που βρίσκεται αναρτημένο στον ιστότοπό μας (www.mbp.gr) δίνουμε την ευκαιρία στους μαθητές να μάθουν για τη φιλοτέχνηση μιας εικόνας με την τεχνική του ανθιβόλου (=πρότυπο σχέδιο) και να δημιουργήσουν δικά τους έργα με αφορμή την τρέχουσα περιοδική έκθεση «Δύο Συλλογές σμίγουν» χωρίς αναγκαστικά να επισκεφτούν το Μουσείο.

Αναρτούμε στο κανάλι μας στο You Tube, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στον ιστότοπό μας βίντεο από τις τρέχουσες περιοδικές εκθέσεις μας, ενώ ταυτόχρονα θυμίζουμε κατά τον ίδιο τρόπο και τις παλαιότερες που γνώρισαν ιδιαίτερη επιτυχία.

Παράλληλα δημιουργούμε και νέες ψηφιακές εκθέσεις και βίντεο με θεματικές που προβάλλουν ποικίλες εκφάνσεις του βυζαντινού και μεταβυζαντινού πολιτισμού («2020: Έτος Μελίνας Μερκούρη. Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, ένα ευρωπαϊκό μουσείο προσβάσιμο, ανοικτό στην κοινωνία», «Η γυναίκα στο Βυζάντιο», «Η ενδυμασία στο Βυζάντιο», «Συντρίβοντας την πανδημία», «Οι χάρτινες εικόνες και τα μυστικά τους»).

Όλα τα παραπάνω υλοποιούνται με ίδιες δυνάμεις εκ των ενόντων.

Επίσης μόλις πριν λίγες ημέρες (21.11.2020) πραγματοποιήσαμε με εξαιρετική επιτυχία για πρώτη φορά διαδικτυακά το προγραμματισμένο επιστημονικό συνέδριο που διοργανώσαμε με τίτλο «Ζωγράφοι και εργαστήρια στη Μακεδονία και το Άγιον Όρος (18ος – αρχές 20ου αι.)», στο πλαίσιο της περιοδικής μας έκθεσης «Δύο Συλλογές σμίγουν», με πλέον των 140 συμμετεχόντων στην πλατφόρμα zoom. Αρκετές από τις προαναφερόμενες δράσεις του Μουσείου αναρτώνται και στα αντίστοιχα μέσα του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού.

Δεν θα πρέπει όμως να ξεχνάμε και το πολυσύνθετο αφανές έργο του Μουσείου, το οποίο δεν σταματά. Με τις όποιες δυσκολίες υλοποιούμε κανονικά το ετήσιο πρόγραμμα δράσης (έργα υποδομών, σχεδιασμός, οργάνωση εκθέσεων, συντήρηση, έρευνα και τεκμηρίωση αρχαιοτήτων, υλοποίηση-εκπόνηση μελετών, διοικητική-οικονομική υποστήριξη, εξυπηρέτηση πολιτών διαδικτυακά ή κατόπιν ραντεβού, ετοιμασία προσλήψεων, κ.ά.), ενώ καταθέσαμε ήδη τον προγραμματισμό του επόμενου έτους.

Από την έκθεση «Δύο Συλλογές Σμίγουν» // Φωτογραφία: Θ. Καρτσόγλου

Πόσο χρήσιμες έχουν φανεί στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού οι δυνατότητες που προσφέρει η τεχνολογία για να έρθει περισσότερο κοντά με το κοινό του;

Το Μουσείο ερχόταν και κατά το παρελθόν κοντά με το κοινό του αξιοποιώντας τις δυνατότητες της τεχνολογίας. Ήταν από τα πρώτα μουσεία που είχαν δική τους ιστοσελίδα, ενώ η παρουσία του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από το 2010 κ. ε. με πενταπλασιασμό των ακολούθων του μέχρι σήμερα συντελέστηκε χωρίς κάποια προωθητική ενέργεια.

 Το Μουσείο παρουσίαζε και πριν την πανδημία και συνεχίζει να παρουσιάζει μέσω του διαδραστικού ιστοτόπου του (www.mbp.gr) και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τις ποικίλες δράσεις του, εκπαιδευτικές δραστηριότητες, ψηφιακές εκθέσεις και εκπαιδευτικά βίντεο ώστε να καθίσταται προσβάσιμο σε όλους εκμηδενίζοντας κάθε απόσταση. Στον ιστότοπο του Μουσείου μπορεί κανείς, μεταξύ άλλων, να διαβάσει δωρεάν αρκετές εκδόσεις παραγωγής του, όσες δεν πωλούνται μέσω του Ταμείου Αρχαιολογικών Πόρων, οι οποίες βρίσκονται αναρτημένες σε μορφή pdf, να αναζητήσει στη σχετική βιντεοθήκη οπτικοακουστικό υλικό από τις περιοδικές εκθέσεις του, τα επιστημονικά συνέδρια, ταινίες τεκμηρίωσης παραγωγής του.

Στους άμεσους στόχους μας βρίσκεται η αναβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών προς τον επισκέπτη μέσω της ανάπτυξης σύγχρονων ψηφιακών εφαρμογών. Για τον σκοπό αυτό συνεργούμε με ακαδημαϊκούς και ερευνητικούς φορείς και προτείνουμε δράσεις προς ένταξη σε συγχρηματοδοτούμενα ευρωπαϊκά προγράμματα.

Το πρώτο έργο που έχει εγκριθεί φέρει τον τίτλο «Το ψηφιακό Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού: από την εικόνα στην εμπειρία. Δράσεις αναβάθμισης της διάδρασης και της εμπειρίας επίσκεψης στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού» (ενταγμένο στο Ε.Π.«Κεντρική Μακεδονία», ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞ02 «Βελτίωση της πρόσβασης, της χρήσης και της ποιότητας των τεχνολογιών των πληροφοριών», ΕΣΠΑ 2014-2020, 088.02c).

Μέσω αυτού σχεδιάζουμε μεταξύ άλλων δράσεων τον εμπλουτισμό της μόνιμης έκθεσης με πολυμεσικές εφαρμογές εικονικής και επαυξημένης πραγματικότητας για τη βελτίωση της εμπειρίας του επισκέπτη και από απόσταση, μέσω έξυπνων κινητών και ταμπλετών, την περαιτέρω αναβάθμιση του ιστοτόπου μας, την υλοποίηση διαδραστικών περιηγήσεων, ψηφιακών παιχνιδιών και άλλων δράσεων και για τα ΑμεΑ.

Από την έκθεση «Ημερολόγιο» // Φωτογραφία: Θ. Καρτσόγλου

Μπορεί η χρήση της τεχνολογίας να αντικαταστήσει την επίσκεψη με φυσική παρουσία σε ένα μουσείο;

Το Μουσείο μας  χρησιμοποιούσε και χρησιμοποιεί τις ΤΠΕ στις περιοδικές του εκθέσεις αλλά και στη μόνιμη έκθεση λελογισμένα και επικουρικά καθώς το αυθεντικό έκθεμα και το βίωμα της μουσειακής επίσκεψης σαφώς δεν  υποκαθίστανται.

Το Μουσείο μας ήταν πρωτοπόρο στην παρουσίαση μεγάλου μέρους των εκθεμάτων του έξω από βιτρίνες ακριβώς για να υπάρχει το βίωμα, η επαφή με τον επισκέπτη. Γι αυτόν τον λόγο μεταξύ άλλων βραβεύτηκε το 2005 με το Βραβείο «Μουσείο της Ευρώπης», καθώς χαρακτηρίστηκε ως ιδιαίτερα φιλικό για τον επισκέπτη.

Επίσης οι δράσεις εξωστρέφειας που αναπτύσσει όλα τα χρόνια το Μουσείο μας με το κάλεσμα προς το κοινό να ζήσει και να βιώσει εμπειρίες κάθε λογής, εκπαιδευτικές και ψυχαγωγικές, μέσα στους χώρους του, δεν υποκαθίστανται από καμία διαδικτυακή συνεύρεση.

Ποιες είναι οι προκλήσεις που βιώνουν τα μουσεία την περίοδο της πανδημίας;

Τα μουσεία γενικότερα ανά τον κόσμο θα πρέπει να επαναπροσδιορίσουν στο εξής το είδος των παρεχόμενων υπηρεσιών τους  προς το κοινό, με βάση το ενδεχόμενο μελλοντικής εκ νέου αναστολής της λειτουργίας τους,  και να ανακαλύψουν νέους τρόπους επικοινωνίας εξ αποστάσεως ή να αναβαθμίσουν/προσαρμόσουν αυτούς που ήδη διαθέτουν στις νέες συνθήκες. Επίσης οι παρεχόμενες υπηρεσίες/δράσεις των μουσείων θα πρέπει εξ ανάγκης να είναι έτσι σχεδιασμένες ώστε να δίνουν τη δυνατότητα εξασφάλισης της βιωσιμότητας των μουσείων μέσω εισροής εσόδων από απόσταση.

Επίσης οι ειδικότητες που καλείται να διαθέτει ένα σύγχρονο μουσείο στο δυναμικό του είναι πλέον επιτακτική ανάγκη όσο ποτέ άλλοτε να σχετίζονται με τον ψηφιακό μετασχηματισμό των παρεχόμενων υπηρεσιών του. Το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού είναι Δημόσιο Μουσείο (Ειδική Περιφερειακή Υπηρεσία του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού) και λειτουργεί με βάση την ισχύουσα Νομοθεσία για τα Δημόσια Μουσεία επομένως οποιαδήποτε πρωτοβουλία προς αυτήν την κατεύθυνση θα πρέπει να εντάσσεται στο υπάρχον νομοθετικό πλαίσιο.

Από την έκθεση «Δύο Συλλογές Σμίγουν» // Φωτογραφία: Θ. Καρτσόγλου

Πώς προετοιμάζεται το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού για τη νέα χρονιά; Ποιες εκθέσεις και δράσεις έρχονται; Πώς προετοιμάζεστε για το ενδεχόμενο να παραμείνουν τα μουσεία κλειστά για αρκετό καιρό ακόμη;

Όπως προανέφερα έχουμε καταθέσει το πρόγραμμα δράσης για το 2021. Δύο τρέχουσες εκθέσεις μας θα παραμείνουν για λίγο ακόμη και τη νέα χρονιά, καθώς το κοινό δεν είχε το χρόνο να τις επισκεφτεί λόγω της αναστολής λειτουργίας των μουσείων («Δύο Συλλογές σμίγουν» και «Ημερολόγιο»). Όλες τις νέες περιοδικές εκθέσεις που οργανώνουμε θα αποφύγω να τις ανακοινώσω, όπως καταλαβαίνετε, λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών. Θα αναφερθώ σε δύο που σχετίζονται με τον εορτασμό των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση του 1821.

Προγραμματίζουμε την κύρια επετειακή έκθεση του Μουσείου μας με θέμα την υποδοχή της Ελληνικής Επανάστασης στο Εξωτερικό να υλοποιηθεί το δεύτερο εξάμηνο του 2021. Νωρίτερα, αν όλα πάνε καλά, δεν παραταθεί η αναστολή λειτουργίας και μας το επιτρέψουν τα υγειονομικά πρωτόκολλα θα παρουσιάσουμε μια περιοδική έκθεση, σε συνεργασία με την Ελληνική Κοινότητα του Παλέρμου της Σικελίας, Trinacria, με τίτλο εργασίας «Είμαστε όλοι Έλληνες», όπου η ιστορική αφήγηση, οι μαρτυρίες και τα τεκμήρια θα συνοδεύονται από την καλλιτεχνική αφήγηση με έργα Ελλήνων και Ιταλών καλλιτεχνών. Και μια έκπληξη, θα έχουμε, αν όλα πάνε καλά, μέσα στη μόνιμη έκθεση.

Επιστημονικά συνέδρια διοργανώνουμε και συνδιοργανώνουμε ευελπιστώντας να υλοποιηθούν δια ζώσης, αλλιώς διαδικτυακά. Άλλες πολιτιστικές εκδηλώσεις δια ζώσης προς το παρόν δεν σχεδιάζουμε καθώς όλα είναι ρευστά. Αν όλα πάνε κατ’ ευχήν θα επαναπροσδιοριστούμε. Το βάρος θα μετατοπιστεί σε εκδόσεις και δημοσιεύσεις πρακτικών προηγούμενων επιστημονικών συνεδρίων μας και σε σχεδιασμό ψηφιακών δράσεων, ψηφιακών εκθέσεων, διαδικτυακών διαλέξεων, βίντεο ώστε να είμαστε έτοιμοι σε περίπτωση που παραταθεί η αναστολή των Μουσείων ή απαιτηθεί εκ νέου και να παραμένουμε σε επαφή με το κοινό. Ωστόσο έτσι και αλλιώς οι ψηφιακές δράσεις ήρθαν για να μείνουν, καθώς εκμηδενίζουν τις αποστάσεις και ενδυναμώνουν την εξωστρέφεια του μουσείου.

Απώτερος στόχος μας είναι το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού με το σύνολο των δραστηριοτήτων του να λειτουργεί ως ένα συνεχές ανοικτό εργαστήριο απόλαυσης και μάθησης, προσφέροντας αξέχαστες και ελκυστικές εμπειρίες, όλο το χρόνο για όλους, στους χώρους του αλλά και από απόσταση, προσελκύοντας ευρύ, διευρυμένο και επαναλαμβανόμενο κοινό.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

- Advertisment -
- Advertisment -

Most Popular

Το πρόγραμμα των Επαναληπτικών Πανελλαδικών Εξετάσεων και των υποψηφίων Ελλήνων του εξωτερικού

Ανακοινώθηκε το πρόγραμμα για τις Επαναληπτικές Πανελλαδικές Εξετάσεις των μαθημάτων ΓΕΛ, των ειδικών μαθημάτων (ΓΕΛ και ΕΠΑΛ) και της Υγειονομικής Εξέτασης και...

Πυροβόλησε και σκότωσε αδέσποτο σκύλο σε χωριό του Κιλκίς

Άντρας πυροβόλησε και σκότωσε αδέσποτο σκύλο στην πλατεία του χωριού Ποντοηράκλεια του Κιλκίς. Στη συνέχεια, επιβιβάστηκε στο όχημα...

Θεσσαλονίκη: Νεκρός ανασύρθηκε 75χρονος από θαλάσσια περιοχή της Χαλκιδικής

Χωρίς τις αισθήσεις του ανασύρθηκε 75χρονος. από τη θαλάσσια περιοχή της Νέας Ποτίδαιας του Δήμου Νέας Προποντίδας Χαλκιδικής. Ο...

ΚΚΕ: Άμεσα να παρθούν όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε να μην μείνει κανένα σπίτι χωρίς ρεύμα

«Ο κίνδυνος ενός “μπλακ άουτ” εν μέσω καύσωνα φέρνει στο προσκήνιο τις τραγικές συνέπειες για τον λαό από τον ενεργειακό σχεδιασμό, που...