2.5 C
Thessaloniki
Κυριακή, 5 Φεβρουαρίου, 2023
ΑρχικήΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣΚαβάφης : «Το φθάσιμον εκεί εἶν᾿ ὁ προορισμός σου»

Καβάφης : «Το φθάσιμον εκεί εἶν᾿ ὁ προορισμός σου»

Tης Ρεβέκκας Τουχτίδου

Ένα  από  τα  σημαντικότερα  Ελληνικά  ποιήματα  είναι  η  «Ιθάκη», του  Κωνσταντίνου  Καβάφη.  Ένα  ποίημα  το  οποίο  διδάσκεται  στις  σχολικές  αίθουσες  και  δύσκολο  μοιάζει  να  καταφέρει  κάποιος  να  το  αγνοήσει. Η  επιτυχία  του  όμως  δεν  ξεκίνησε  από  την  Ελλάδα, αλλά  από  την  Αλεξάνδρεια  της  Αιγύπτου. Εκεί  όπου  ο  Καβάφης  γεννήθηκε  και  μεγάλωσε.  Δημοσιεύτηκε  για  πρώτη  φορά  στο  περιοδικό  Γράμματα , της  Αλεξάνδρειας  το  1911.Ενώ  γράφθηκε  από  τον  ποιητή  το  1910. Έπειτα  την  δημοσιοποίηση  του, το  1924  πραγματοποιήθηκε  η  πρώτη  του  μετάφραση  στα  Αγγλικά.  Τότε  δημοσιεύτηκε  και  στο  περιοδικό  The  Criterion  του  ποιητή  Τ. Σ. Έλιοτ. Το  ποίημα  αρχικά  γράφτηκε  στην  δημοτική  γλώσσα.

«Σά  βγεῖς στὸν πηγαιμὸ γιὰ τὴν Ἰθάκη, νὰ εὔχεσαι νἆναι μακρὺς ὁ δρόμος, γεμάτος περιπέτειες, γεμάτος γνώσεις.» 
Όπως  στα  περισσότερα  ποιήματα  οι  αρμόδιοι, που  είναι  η  ειδικότητα  τους  η  λογοτεχνική  ανάλυση, βγάζουν  το  πραγματικό  νόημα  πίσω  από  τις  λέξεις  του  ποιητή. Έτσι  ακριβώς  με  το  ποίημα  του  Καβάφη  “κρύβεται”  μια   μεταφορική   εξήγηση  για  το  όλο  νόημα  του.


Ο  Καβάφης  υπήρξε  λάτρης  της  μυθολογίας  για  αυτό  και  συχνά  σε  ποιήματα   του  δημοσιευμένα  ή  μη, υπάρχουν  αναφορές  στη  μυθολογία. Η  «Ιθάκη»  όμως  δεν  αποδίδεται  ως  το  ομηρικό  ταξίδι  του  Οδυσσέα, αλλά   χρησιμοποιείται  ως  μια  μεταφυσική  και  ψυχολογική  αναζήτηση  του  κάθε  αναγνώστη. Για  την  πορεία  της  ζωής  του, για  τις  εμπειρίες  και  την  σοφία  που  θα  αποκτήσει  μέσα  από  αυτό  το  ταξίδι. Επίσης  σε  λογοτεχνική  ανάλυση, έρχεται  σε αντίθεση  η  ιστορία  του  Οδυσσέα  με  το  ποίημα. Ο  ήρωας  ήθελε  να  επιστρέψει  στην  πατρίδα  του  την  Ιθάκη, όσο  πιο  γρήγορα  μπορούσε. Ενώ  ο  ποιητής  εύχεται  στον  αναγνώστη  να  είναι  μακρύς  ο  δρόμος  που  θα  ακολουθήσει  και  τον  προτρέπει: «Ἀλλὰ μὴ βιάζῃς τὸ ταξείδι διόλου. Καλλίτερα χρόνια πολλὰ νὰ διαρκέσει. Καὶ γέρος πιὰ ν᾿ ἀράξῃς στὸ νησί, πλούσιος μὲ ὅσα κέρδισες στὸν δρόμο…..» .

Ο  κάθε  αναγνώστης  βέβαια  αντιλαμβάνεται  το  κάθε  ποίημα  με  την  δική   του  οπτική  γωνία. Τα  ποιήματα  είναι  τέχνη, όπως  κάθε   μορφή  τέχνης  πρέπει  να  “μεταφράζεται”  σύμφωνα  με  τα  βιώματα  του  καθενός , έτσι  και  η  «Ιθάκη»  της  κάθε  προσωπικότητας  είναι  διαφορετική. Το  ταξίδι  του  κάθε  ανθρώπου  είναι  ξεχωριστό.
Μεταφράσεις  του  πολύ  αγαπημένου  ποιήματος  και  η  παγκόσμια  αναγνώριση  του.
Η  Ελληνική  μυθολογία  έχει  τους  θαυμαστές  της. Ένα  τόσο  ξεχωριστό  ποίημα  που  χρησιμοποιεί  την  μυθολογία  ως  μέσω  έκφρασης  συναισθημάτων  είναι  φυσικό  να  έχει  τους  δικούς  του.
Η  Ιθάκη  μεταφράστηκε  με  το  πέρασμα  των  χρόνων  σε  διάφορες  γλώσσες. Οι  πιο  συχνές  μεταφράσεις  έγιναν  στην  Αγγλική  γλώσσα, έπειτα  στη  Γαλλική,  Ιταλική,  Ισπανική, Πορτογαλική, Γερμανική, Ρωσική  αλλά  και  Ολλανδική. Κάποιοι  από  τους  μεταφραστές  απόδωσαν   το  ύφος  του  ποιήματος  διαφορετικά,  όπως  η  Γαλλίδα  ακαδημαϊκός  Μαργκερίτ  Γιουρσενάρ  το  1940, μεταφέροντας  το  σε  πεζό  λόγο.


Το  ποίημα  του  Κωνσταντίνου  Καβάφη  όμως  δεν  “στάθηκε”  μόνο  στην  ανάγνωση,  αλλά  “προχώρησε”  και  στην  ακρόαση. Η  Ιθάκη  σε  συνδυασμό  χαλαρής  μουσικής  να  το  συνοδεύει  μπορεί  να  σε  συγκινήσει  με  την  κατάλληλη  ερμηνεία. Οι  πιο  διάσημες  απαγγελίες  είναι  της  Έλλης  Λαμπέτη  δίχως  τη  συνοδεία  μελωδίας, του  Γρηγόρη  Βαλτινού  με  την  συνοδεία  μουσικής  αλλά  και  της  αγγλικής  εκδοχής  που  απαγγέλει  ο  Sean  Connery  με μουσική  υπόκρουση  του  Βαγγέλη  Παπαθανασίου. Ξεχωριστές  ερμηνείες  που  βοηθούν  στο  ταξίδι  του  νου  προς  την  Ιθάκη.  

{youtube}v=9puxoJ1f6YU{/youtube}

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

- Advertisment -
- Advertisment -spot_img

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ