Σχεδόν το 80% των χρηστών πραγματοποιεί ανά διαστήματα ψηφιακό καθαρισμό στις συσκευές του, διαγράφοντας παλιές φωτογραφίες ή το ιστορικό περιήγησης, ωστόσο η πλειονότητα παραμελεί βασικές πρακτικές κυβερνοασφάλειας, όπως η τακτική αλλαγή των κωδικών πρόσβασης.
Νέα διεθνής έρευνα της Kaspersky αποκαλύπτει το σημαντικό χάσμα που υπάρχει ανάμεσα στην επιφανειακή φροντίδα των συσκευών και την ουσιαστική προστασία των προσωπικών δεδομένων. Με το μέσο χρήστη να αφιερώνει καθημερινά από 4 έως 6 ώρες μπροστά σε μια οθόνη, η συσσώρευση άχρηστων αρχείων, διπλών φωτογραφιών και ξεχασμένων εφαρμογών επιβαρύνει σημαντικά την απόδοση των συσκευών.
Οι ειδικοί της Kaspersky επισημαίνουν ότι ο συστηματικός ψηφιακός καθαρισμός δεν συμβάλλει μόνο στη βελτίωση των επιδόσεων των υπολογιστών και των κινητών τηλεφώνων, αλλά αποτελεί και κομβικό παράγοντα για την ενίσχυση της ασφάλειας, καθώς απομακρύνει παλιά δεδομένα που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν από κυβερνοεγκληματίες.
Οι πιο συνηθισμένες συνήθειες των χρηστών
Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, η συντριπτική πλειονότητα των χρηστών εστιάζει σε ενέργειες που προσφέρουν άμεσα ορατά αποτελέσματα. Το 83% των συμμετεχόντων δηλώνει ότι ενημερώνει τακτικά το λειτουργικό σύστημα και τις εφαρμογές του, μια τακτική ιδιαίτερα κρίσιμη για την κάλυψη κενών ασφαλείας. Παράλληλα, το 80% διαγράφει εφαρμογές που δεν χρησιμοποιεί, ενώ το 79% προχωρά σε εκκαθάριση του ιστορικού περιήγησης, της προσωρινής μνήμης (cache) και την ταξινόμηση αρχείων πολυμέσων. Επιπλέον, το 69% φροντίζει για τη σωστή διαχείριση των αρχείων και των μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
Αντίθετα, οι πρακτικές που απαιτούν περισσότερο χρόνο ή δεν προσφέρουν άμεσο οπτικό αποτέλεσμα εμφανίζουν σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά υιοθέτησης. Μόλις το 60% των χρηστών ελέγχει ή διαγράφει παλιούς διαδικτυακούς λογαριασμούς, ενώ το 58% αφαιρεί αποθηκευμένες μεθόδους πληρωμής για την προστασία των οικονομικών του δεδομένων.
Τα επικίνδυνα κενά στην κυβερνοασφάλεια
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι η δημιουργία αντιγράφων ασφαλείας (backup) παραμένει περιορισμένη. Μόνο το 35% των ερωτηθέντων δημιουργεί συστηματικά αντίγραφα ασφαλείας των σημαντικών δεδομένων του, αφήνοντας πολύτιμες πληροφορίες εκτεθειμένες σε ενδεχόμενη απώλεια ή βλάβη.
Το πλέον ανησυχητικό εύρημα της έρευνας αφορά τη διαχείριση των διαπιστευτηρίων εισόδου. Μόλις το 36% των χρηστών προχωρά σε τακτική αλλαγή των κωδικών πρόσβασης, παρά το γεγονός ότι περισσότεροι από τους μισούς κωδικούς μπορούν να παραβιαστούν σε λιγότερο από μία ώρα λόγω χαμηλής πολυπλοκότητας. Τέλος, μόλις το 23% των συμμετεχόντων ελέγχει τα δικαιώματα πρόσβασης των εφαρμογών και τις ρυθμίσεις απορρήτου.
Πώς ο ψηφιακός καθαρισμός γίνεται αποτελεσματική συνήθεια
Για την αντιμετώπιση αυτών των κενών, οι ειδικοί της τεχνολογίας υπογραμμίζουν την ανάγκη αυτοματοποίησης των διαδικασιών. Η χρήση εξειδικευμένου λογισμικού, όπως εργαλεία αυτόματης ενημέρωσης εφαρμογών, λογισμικά καθαρισμού υπολειμμάτων συστήματος και αυτόματες υπηρεσίες δημιουργίας αντιγράφων ασφαλείας στο cloud, μπορεί να απλοποιήσει σημαντικά την καθημερινότητα του χρήστη.
Παράλληλα, η υιοθέτηση εργαλείων όπως οι διαχειριστές κωδικών πρόσβασης (password managers) και οι γεννήτριες ισχυρών κωδικών επιτρέπει την ασφαλή αποθήκευση και διαχείριση όλων των διαπιστευτηρίων σε ένα προστατευμένο ψηφιακό περιβάλλον.
Όπως επισημαίνει ο Vladimir Nestor, επικεφαλής ερευνητής ασφάλειας στην ομάδα GReAT της Kaspersky, το μυστικό για τη διατήρηση των συσκευών σε υψηλά επίπεδα ασφάλειας δεν είναι η καθημερινή χειροκίνητη ενασχόληση, αλλά η δημιουργία ενός συστήματος που βασίζεται στην αυτοματοποίηση και στη σωστή ρύθμιση των δικαιωμάτων των εφαρμογών.
